افرادى كه سلاح بر زمين بگذارند ، و كسانى كه توانايى جنگ را از دست داده‌اند ، يا اصولا قدرت بر جنگ ندارند ، همچون مجروحان ، پير مردان ، زنان و كودكان نبايد مورد تعدى قرار گيرند ، باغستانها و گياهان و زراعتها را نبايد از بين ببرند ، و از مواد سمى براى زهرآلود كردن آبهاى آشاميدنى دشمن ( جنگ شيميايى و ميكروبى ) نبايد استفاده كنند . على ع - طبق آنچه در نهج البلاغه آمده - به لشكريانش ، قبل از شروع جنگ صفين دستور جامعى در اين زمينه داده كه شاهد گوياى بحث ما است : لا تقاتلوهم حتى يبدؤوكم فانكم به حمد اللَّه على حجة ، و ترككم اياهم حتى يبدؤوكم حجة اخرى لكم عليهم ، فاذا كانت الهزيمة باذن اللَّه فلا تقتلوا مدبرا و لا تصيبوا معورا و لا تجهزوا على جريح و لا تهيجوا النساء باذى و ان شتمن اعراضكم و سببن امرائكم . « با آنها نجنگيد تا جنگ را آغاز كنند ، چه اينكه شما به حمد اللَّه ( براى حقانيت خود ) داراى حجت و دليل هستيد ، و واگذاشتن آنها تا نبرد را آغاز كنند ، حجت ديگرى است به سود شما و بر زيان آنان ، آن گاه كه به اذن خدا آنان را شكست داديد ، فراريان را نكشيد ، و بر ناتوانها ضربه نزنيد و مجروحان را به قتل نرسانيد ، و با اذيت و آزار ، زنان را به هيجان نياوريد ، هر چند به شما دشنام دهند ، و به سرانتان ناسزا گويند » ( 1 ) . اين نكته نيز لازم به يادآورى است كه بعضى از مفسران ، طبق پاره اى از روايات ، اين آيه را ناسخ آيه اى كه منع از پيكار مىكند دانسته‌اند مانند كُفُّوا أَيْدِيَكُمْ : « دست به پيكار نزنيد » ( 2 ) ، و بعضى آن را منسوخ به آيه وَقاتِلُوا الْمُشْرِكِينَ كَافَّةً : « با

--> ( 1 ) نهج البلاغه ، شماره 14 از بخش نامه‌ها . ( 2 ) سوره نساء ، آيه 77 .